Đọc nhiều

Tiin.vn trên Facebook

Đại học Việt rộng cửa đón du học sinh: Theo được không?

đại học

Khi môi trường đào tạo thay đổi, chất lượng được nâng lên, phương pháp giảng dạy phù hợp thực tế, sinh viên sẽ lựa chọn ở lại thay vì du học.

Tuyển chọn kỹ đầu vào

Dịch Covid-19 tiếp tục diễn biến phức tạp trên thế giới khiến việc học tập của du học sinh Việt Nam ở nước ngoài bị ảnh hưởng. Một số trường đại học trong nước theo chỉ đạo của Bộ GD-ĐT mở rộng cánh cửa đón du học sinh có nhu cầu học tiếp tại các trương trình liên kết với đại học nước ngoài tại các trường này. Tuy nhiên, các trường sẽ tiếp nhận du học sinh như thế nào khi có sự khác biệt khá lớn về chương trình và phương pháp đào tạo giữa các quốc gia? Về phía học sinh, việc theo học chương trình nào, có theo học được không? Đó là những vấn đề đang được đặt ra.

Các trường đại học cần thay đổi để thu hút sinh viên. Ảnh: Lao động thủ đô.

Các trường đại học cần thay đổi để thu hút sinh viên. Ảnh: Lao động thủ đô.

Các trường đã sẵn sàng

Trao đổi về vấn đề này, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo (ĐH Quốc gia Hà Nội) không lo lắng các du học sinh khi về trường sẽ không theo học được bởi việc xét tuyển đầu vào sẽ được thực hiện một cách nghiêm ngặt, dựa trên đánh giá khách quan của cả hội đồng xét tuyển của nhà trường.

'Các trường đại học đều phải thành lập hội đồng xét tuyển rất kỹ dựa trên thứ hạng trường đại học sinh viên đó theo học, dựa trên kết quả học tập tại nước ngoài của sinh viên, hồ sơ học tập từ bậc phổ thông, đại học, ngành theo học, không phải sinh viên cứ theo học quốc tế về là nghiễm nhiên được nhận, việc xét tuyển phải thực hiện rất kỹ', GS Thảo nói thêm.

Theo đó, vị GS cho biết, sinh viên dù được đào tạo ở nước ngoài nhưng khi về Việt Nam vẫn phải đáp ứng đầy đủ các yêu đầu cầu vào không thấp hơn điều kiện trúng tuyển chương trình đào tạo tương ứng của trường xin chuyển đến.

Bên cạnh đó, trường sẽ căn cứ vào chuẩn đầu ra, nội dung và yêu cầu của chương trình đào tạo và số tín chỉ, nội dung học tập, kết quả học tập mà người học đã tích lũy trong thời gian học ở cơ sở giáo dục nước ngoài để xem xét miễn giảm tín chỉ, học phần cho người học theo các quy định hiện hành.

Với những sinh viên không đáp ứng đủ yêu cầu ví dụ chương trình đào tạo quốc tế không phù hợp hoặc thấp hơn đầu vào tuyển chọn của các trường đại học thì những sinh viên này có thể theo học tại các hệ đào tạo khác như cao đẳng, trung cấp hoặc cũng có thể học theo hệ đào tạo khác của trường đại học.

Ví dụ, có nhiều sinh viên chưa tốt nghiệp phổ thông, mới học hết lớp 10-11 đã được các trường đại học cho học dự bị, trường hợp như vậy bắt buộc phải lựa chọn theo du học hoặc phải lựa chọn các chương trình dự bị.

PGS.TS Nguyễn Phong Điền (Trường ĐH Bách khoa Hà Nội) cho biết thêm, hiện có 12 chương trình dạy tiếng Anh, 10 chương trình liên kết quốc tế (dạy tiếng Anh, Pháp, Đức, Nhật). Trong đó có chương trình trường ký với các đối tác nước ngoài xây dựng chương trình đào tạo chung công nhận tín chỉ lẫn nhau, các sinh viên có cơ hội học chuyển tiếp sang các trường đối tác.

Trường có hướng dẫn thủ tục rất chi tiết để sinh viên có thể chuyển đổi. Có nhiều hình thức để các em lựa chọn: chuyển trường, thi tuyển đầu vào, sử dụng chứng chỉ quốc tế hoặc chỉ học một học kỳ để nhận chứng chỉ.

Còn về phía trường ĐH Ngoại thương Hà Nội, PGS.TS Vũ Thị Hiền thì cho biết trường có chương trình trao đổi sinh viên quốc tế diễn ra thường xuyên. Bên cạnh đó, còn có chương trình đào tạo liên kết nước ngoài đào tạo cử nhân và đào tạo thạc sĩ.

Sinh viên muốn đăng ký vào chương trình liên kết và lấy bằng, nếu là sinh viên nước ngoài thì mặc nhiên đủ điều kiện vào chương trình này. Các sinh viên muốn về nước học ngắn hạn có thể học một kỳ hoặc một năm dưới hình thức trao đổi.

Ngoài ra, trường cũng có nhiều đối tác trên thế giới, sinh viên nếu tham gia học tại các trường của các đối tác này ở nước ngoài cũng có thể nhờ trường tiến cử về trường Ngoại thương mà không mất học phí.

Tuy nhiên, vấn đề PGS.TS Vũ Thị Hiền quan tâm là nỗi lo 'tinh thần chuộng ngoại của các sinh viên'.

Theo PGS Vũ Thị Hiền, nhiều năm qua, có học sinh học trong nước hai đến ba năm thì bỏ ra nước ngoài học ở một trường, mà thực tế có xếp hạng rất thấp.' Tôi nghĩ COVID-19 là cơ hội để các du học sinh Việt Nam quay trở lại Việt Nam để cảm nhận chất lượng của các trường ĐH Việt Nam đã thay đổi như thế nào', bà Hiền nói.

Về vấn đề này, GS Thảo lại chia sẻ quan điểm khác, theo vị GS, sinh viên học trong nước hay đi nước ngoài là nguyện vọng, mong muốn của sinh viên, nếu đã có quyết tâm nhà trường muốn giữ cũng không được. Về phía nhà trường, luôn cố gắng làm tốt vai trò, trách nhiệm của mình, để sinh viên tin tưởng lựa chọn.

Bên cạnh đó, tích cực thay đổi chương trình đào tạo, mở rộng liên kết, tham khảo các chương trình giảng dạy tại các trường đại học nước ngoài, nhằm bảo đảm chất lượng đào tạo phù hợp giữa giảng dạy lý thuyết và kết hợp với thực hành thực tế.

GS Thảo nói thêm, trong bối cảnh giáo dục công dân toàn cầu, việc giữ chân sinh viên trong nước là rất khó thay vào đó, nên mở rộng chương trình đào tạo vì sinh viên trong nước có thể ra nước ngoài theo học nhưng ngược lại trường ĐH Quốc gia Hà Nội hàng năm cũng đón một lượng lớn sinh viên quốc tế đến Việt Nam theo học.

'Một trường đại học phát triển có danh tiếng, thương hiệu thì không chỉ có sinh viên trong nước mà cũng là lựa chọn của rất nhiều sinh viên nước ngoài', GS Thảo cho biết.

Nếu du học lấy danh

Đứng từ góc độ chuyên gia, GS Phạm Phố, Nguyên Hiệu trưởng trường Cao đẳng Kinh tế Kỹ thuật Sài Gòn cho rằng, bối cảnh hiện tại đặt ra hai vấn đề cần quan tâm.

Trước hết, về phía học sinh cần phải nhìn nhận từ hai góc độ, một là nhóm học sinh đi du học bằng năng lực thực sự, du học bằng học lực thật. Với nhóm học sinh này, gia đình thường không có điều kiện khá giá mà phải tự vươn lên, tìm kiếm học bổng và đi du học bằng vốn kiến thức tự mình tích lũy.

Những học sinh này khi trở về nước chắc chắn sẽ không gặp nhiều khó khăn, trở ngại về mặt kiến thức cũng như khả năng thích nghi với chương trình đào tạo hay môi trường học trong nước. Vì vậy, với nhóm học sinh này có thể dễ dàng nhập học ngay tại các trường công, nhất là những trường có danh tiếng trên địa bàn cả nước.

Tuy nhiên, với nhóm học sinh thứ hai, là nhóm học sinh đi du học để lấy danh, đi du học vì nhiều tiền, lắm của, vì sính ngoại, theo vị GS khả năng thích nghi được với môi trường giáo dục trong nước là rất khó. Chương trình giáo dục trong nước thường nặng về kiến thức cơ bản, ít thực hành, trong khi môi trường giáo dục công lại nặng về bằng cấp, nặng thành tích vì thế, áp lực với những du học sinh không có năng lực sẽ rất lớn, thậm chí không thể theo kịp chương trình.

'Không phải du học nước nào cũng tốt và không phải trường đại học quốc tế nào cũng xuất sắc. Ngay tại Mỹ, Pháp vẫn có những trường đại học top dưới, có chất lượng trung bình, bằng tốt nghiệp gần như không có giá trị, không phải đi đâu cũng được công nhận. Thậm chí, khi tốt nghiệp rồi mà sinh viên muốn theo học trường đại học khác còn phải thi lại đầu vào, không được chấp nhận chuyển tiếp...', vị GS chỉ rõ.

Với nhóm học sinh này lời khuyên của vị chuyên gia là nên tham gia học tại các khối trường đại học tư thục, trường quốc tế, không nên theo học tại các trường công.

'Để tránh tình trạng đổ đồng học sinh tốt - yếu đều lọt vào các trường đại học có tiếng, các trường nên tổ chức xét tuyển đầu vào dựa trên hồ sơ, học bạ của học sinh, căn cứ theo chương trình đào tạo của các trường, kiến thức sinh viên có được... để tuyển chọn cũng như sắp xếp theo chương trình dạy cho phù hợp.

Không nên mở cửa theo kiểu đại trà, ai vào cũng được, cuối cùng sinh viên vào rồi không theo được, hoặc khi vào lại bị sốc chương trình không có khả năng vận dụng thực tế dẫn đến bị rơi rụng kiến thức, gây ảnh hưởng đến uy tín của nhà trường cũng như làm mất đi cơ hội của sinh viên', GS Phạm Phố lưu ý.

Đứng từ về phía nhà trường, vị GS cũng nhận định đây là cơ hội để thay đổi nhằm thu hút được nhiều hơn học sinh trong nước, hạn chế tình trạng chạy đua ra nước ngoài du học chỉ để sính ngoại, lấy danh.

Để làm được như vậy, vị GS cho rằng các trường đại học cần lưu ý 3 vấn đề: Chương trình đào tạo, phương pháp giáo dục và môi trường vận dụng.

Về chương trình giảng dạy của các trường đại học Việt Nam hiện nay, GS Phạm Phố cho hay đang có nhiều điểm khác với chương trình giáo dục của các nước Âu - Mỹ, tuy nhiên, đây không phải là vấn đề lớn, hoàn toàn có thể khắc phục được.

Với các trường đại học trong nước xét về khối kiến thức không kém so với các trường đại học trong nước nhưng về cách truyền đạt khối kiến thức đó tới người học, làm thế nào để sinh viên vận dụng tốt nhất khối kiến thức đó, sáng tạo ra cái mới thì trường đại học trong nước lại đang bị lúng túng, hạn chế.

Một số trường hợp giảng viên chỉ biết học thuộc kiến thức đó và truyền đạt lại một cách máy móc, cứng nhắc, thiếu sự sáng tạo, khiến sinh viên cảm thấy căng thẳng, nhàm chán, không phát huy được tính sáng tạo.

Do đó, điều quan trọng nhất với các trường đại học là phải thay đổi phương pháp và cách dạy, làm sao để khuyến khích, kích thích tính sáng tạo cho học sinh. Không phải cái gì cũng dạy, lúc nào cũng dạy như học thuộc lòng sẽ là tốt mà chỉ cần tập trung vào những kiến thức cơ bản và buộc học sinh phải tự tìm kiếm, mở rộng, nâng cao, vận dụng kiến thức được học.

Theo vị GS, dạy học sinh kiểu nặng kiến thức, chỉ quan tâm tới mục tiêu nhồi nhét được cho học sinh bao nhiêu kiến thức là cách học sách vở, khiến học sinh bị thụ động, cần thay đổi.

Điều quan trọng nhất là thay đổi trong giáo dục trực tiếp, phương pháp đào tạo đan xen giữa giảng dạy lý thuyết với thực hành trong thực tế như: tổ chức học nhóm, tổ chức các chương trình thảo luận, vận dụng kiến thức với thực hành... để học sinh phát huy được năng lực cũng như khả năng tự luận độc lập của mình. Đây là vấn đề còn hạn chế lớn tại các trường đại học hiện nay rất cần phải nhìn nhận nghiêm túc.

Hiện, chương trình đào tạo của các trường vẫn còn quá nặng lý thuyết, thiếu cơ chế liên kết, gắn với các cơ sở thực hành, khiến nhiều trường hợp học xong ra đi làm phải đào tạo lại. Nếu các trường đại học tổ chức đào tạo tốt, có liên kết giữa dạy lý thuyết với ứng dụng tại các viện, các tổ chức nghề nghiệp, các doanh nghiệp xã hội, tức là vừa đào tạo vừa ứng dụng thực hành. Làm được như vậy, sẽ là cơ hội nâng cao danh tiếng, chất lượng của trường học đồng thời sẽ thu hút được nhiều hơn số sinh viên trong nước theo học.

'Khi môi trường đào tạo trong nước thay đổi, chất lượng được nâng lên, phương pháp giảng dạy cũng như chương trình giảng dạy phù hợp thực tế, sinh viên sẽ nhận thức ra rằng không phải lúc nào đi du học cũng tốt, cũng là lựa chọn tối ưu. Khi đó, thay vì lựa chọn du học sinh viên hoàn toàn có thể chọn trường danh tiếng trong nước để theo học', ông Phố nhận định

 
Học sinh, Sinh viên được miễn cước data 3G/4G và nhắn SMS, gọi điện miễn phí ra mạng di động thông thường trên Mocha tại đây!
 
Giúp Tiin sửa lỗi