Đọc nhiều

Tiin.vn trên Facebook

Giáo sư trẻ nhất Việt Nam 2015: 'Nhiều người thành công mà không xuất thân từ trường chuyên nào cả'

Trước những tranh cãi về việc trường chuyên có tốt không và có nên duy trì phương thức đào tạo này, GS Phan Thanh Sơn Nam đã có những quan điểm thẳng thắn. Đáng nói, ông cũng không phải học sinh trường chuyên như nhiều bạn bè cùng trang lứa.

Những ngày vừa qua, câu chuyện về 'trường chuyên, lớp chọn' đã gây xôn xao cộng đồng mạng. Người khởi xướng lên cuộc tranh cãi là TS Nguyễn Đức Thành khi cho rằng, mô hình tồn tại như trường chuyên là không cần thiết và gây ra nhiều bất công trong xã hội. Vì thế, theo vị TS này, mô hình trường chuyên cần phải giải tán hoặc bán cho tư nhân chứ không nên tồn tại như vậy. 

GS Phan Thanh Sơn Nam và học trò 

GS Phan Thanh Sơn Nam và học trò 

Trước quan điểm này, GS-TS Phan Thanh Sơn Nam - Giáo sư trẻ nhất Việt Nam năm 2015 đã bày tỏ quan điểm như sau: 

'Hôm trước báo đăng những cuốn học bạ toàn điểm 10 của học sinh dự tuyển vào lớp 6 trường chuyên Hà Nội - Amsterdam (Ams) làm nhiều phụ huynh choáng, rồi một cựu học sinh đưa ra ý kiến nên đóng cửa trường Ams hoặc bán cho tư nhân, và cho tất cả mọi trường chuyên chứ không riêng gì trường Ams.

Đề xuất này kéo theo nhiều ý kiến trái chiều tranh luận rất sôi nổi. Bạn bè mình có nhiều người học trường chuyên, học trò mình cũng vậy, thật sự trong đó có nhiều bạn rất giỏi, mình không bằng được họ. Tuy nhiên, nhiều bạn bè hay học trò của mình cũng khá thành công, nhưng không xuất thân từ trường chuyên nào cả. Có lẽ ngày xưa, khi lập ra trường chuyên, người ta muốn tạo ra một tầng lớp tinh hoa để đưa Việt Nam ra biển lớn.

Mình chưa bao giờ có cơ hội học trường chuyên cả, nên chỉ đứng xa xa nhìn thôi chứ không tham gia tranh luận. Có nhiều bài tập Hóa của trường chuyên, ngày xưa mình không giải được, giờ này mình cũng không giải được luôn. Thật ra mình không muốn mất thời gian với những kiểu bài tập như vậy, vì không thực tế với ngành nghề của mình là chemical engineering (kỹ thuật hóa học).

Đã từng là học sinh, sinh viên, được đi đây đi đó, và cũng mười mấy năm tiếp xúc với sinh viên đến từ nhiều nơi khác nhau, mình có một ước muốn nhỏ bé là nên bỏ hết tất cả các bài tập khó ở chương trình phổ thông ở tất cả các môn, chỉ giữ lại những phần cơ bản nhất, để dành thời gian làm chuyện khác. Thời gian còn lại, xin hãy thiết kế chương trình học để có thể làm những chuyện có ích hơn:

1. Dạy thêm cho các em thật nhiều môn khác là thể dục, bơi lội, bóng đá, bóng chuyền, bóng rổ, cầu lông, điền kinh… Các em ấy biết càng nhiều môn thể dục thì càng tốt, không phải chỉ dạy cho biết, mà phải luyện tập thường xuyên. Sống nửa đời người, mình đã thấm thía sức khỏe phải là số một, không có sức khỏe tốt thì công danh sự nghiệp tiếng tăm danh vọng đều trở thành vô nghĩa hết.

2. Dạy thêm cho các em biết cách sử dụng tiếng Anh thật thành thạo. Hiện tại, nhiều gia đình khá giả ở TP.HCM cho con mình học thêm tiếng Anh ở các trung tâm đắt tiền, tuy nhiên, đâu phải ai cũng có điều kiện đó. Cũng cần xem lại chuyện dạy và học tiếng Anh ở bậc phổ thông đi. Mình đã quá thấm thía chuyện trong 3 tháng đầu tiên ở Anh, nghe thầy giảng bài mà chẳng hiểu gì cả.

3. Dạy thêm cho các em biết thương những phận đời dưới đáy xã hội, để rồi các em có thể sống nhân hậu hơn, và không còn vô cảm trước những hoàn cảnh kém may mắn. Những chuyến đi đến nhà dưỡng lão, trại trẻ mồ côi, trung tâm nuôi dưỡng người tàn tật sẽ giúp thêm các em thấy được bản thân mình còn quá may mắn. Điều này thì môn giáo dục công dân không thể giúp được các em.

4. Dạy thêm cho các em kỹ năng làm việc nhóm, để các em hiểu rằng không thể thành công nếu chỉ làm việc thui thủi một mình. Làm việc nhóm cũng sẽ giúp cho các em nhận ra rằng có những con người thật đáng ghét nhưng mình vẫn phải học cách làm việc chung với người ta, và giúp các em có thêm kỹ năng đối phó với những người nói thật hay nhưng suốt ngày đùn đẩy công việc cho mình.

5. Dạy thêm cho các em một số kỹ năng sống tối thiểu, để lỡ một mai không có ba mẹ đi bên cạnh, các em ấy vẫn đủ bản lĩnh vượt qua mọi khó khăn thử thách của cuộc đời, mà cuộc đời thì đâu ai biết được ngày mai rồi sẽ ra sao. Nhồi nhét thật nhiều kiến thức chuyên môn, nhưng cuối cùng thì các em vẫn không thể tự lo được cho bản thân mình, thì có phải là quá bi kịch hay không'.

Như vậy, theo quan điểm của vị giáo sư này, thời kỳ học phổ thông nên cho học sinh chương trình học nhẹ và cơ bản nhất để các em có thời gian được học thêm những kiến thức khác hữu ích hơn. Việc phải học quá khó và làm quá nhiều khiến các em không còn kỹ năng tự học và luôn phụ thuộc vào thầy cô. 

'Đáng ra, học xong phổ thông, vào đại học thì tâm hồn và sức khỏe phải phơi phới, nhưng thực tế là học xong phổ thông, có những bạn đã bắt đầu mệt mỏi với chuyện học hành, đành phải lê lết cho qua ngày đoạn tháng để lấy được tấm bằng đại học. Mô hình trường chuyên có tốt hay không, chỉ có những người trong cuộc mới có câu trả lời chính xác' - vị giáo sư này nêu quan điểm. 

Giáo sư trẻ nhất Việt Nam 2015: 'Nhiều người thành công mà không xuất thân từ trường chuyên nào cả' 1

Về phía mình, GS Phan Thanh Sơn Nam cho rằng điều anh tiếc nuối là: 'Nếu ngày xưa có điều kiện hơn, chắc chắn mình sẽ giỏi tiếng Anh hơn, chắc chắn sức khỏe mình sẽ tốt hơn, chỉ cần vậy thôi là mình sẽ làm được nhiều việc hơn nữa'.

GS-TS Phan Thanh Sơn Nam hiện là Trưởng khoa Kỹ thuật Hóa học, ĐH Bách khoa TP. HCM. Anh tốt nghiệp kỹ sư chuyên ngành kỹ thuật hóa học - hóa hữu cơ tại ĐH Bách khoa năm 1999; bảo vệ thành công luận án tiến sĩ chuyên ngành kỹ thuật hóa hữu cơ tại ĐH Sheffield (Anh) năm 2004, hoàn tất khóa học thực tập sinh sau tiến sĩ tại Viện công nghệ Georgia (Mỹ) năm 2006.

Sau khi trở về Việt Nam, anh công tác tại khoa Kỹ thuật Hóa học, ĐH Bách khoa TP. HCM. Anh được phong giáo sư năm 2015 khi mới 36 tuổi và lọt vào top 100 nhà khoa học hàng đầu châu Á năm 2018 do có những đóng góp nổi bật cho cộng đồng trong lĩnh vực Hóa học trong năm 2017. Cũng trong năm nay, anh vinh dự được nhận giải thưởng Tạ Quang Bửu của Bộ Khoa học và Công nghệ.

>> Xem thêm: Giáo  trẻ người Việt nhận giải thưởng Toán học danh giá ở châu Âu

Giúp Tiin sửa lỗi