Khai sinh nền điện ảnh cách mạng Việt Nam

Ngày 15.3 gắn với nhiều sự kiện đáng chú ý trong lịch sử Việt Nam và thế giới. Trong đó, dấu mốc Chủ tịch Hồ Chí Minh ký sắc lệnh thành lập Doanh nghiệp Điện ảnh và Nhiếp ảnh Việt Nam năm 1953 được xem là sự kiện đặt nền móng cho nền điện ảnh cách mạng. Cùng ngày, nhiều sự kiện lịch sử, văn hóa, xã hội khác cũng để lại dấu ấn trong tiến trình phát triển của đất nước và thế giới.

15/03/2026 09:51

Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng cán bộ Phòng Điện ảnh - Nhiếp ảnh phục vụ Đại hội lần thứ II của Đảng tại Chiến khu Việt Bắc năm 1951. Ảnh tư liệu

Ngày 15.3.1874, tại Sài Gòn, triều đình nhà Nguyễn ký với Pháp văn bản mang tên 'Hiệp ước hòa bình và liên minh', thường gọi là Hiệp ước Giáp Tuất.

Theo nội dung hiệp ước, triều đình Huế chính thức thừa nhận chủ quyền của Pháp tại Lục tỉnh Nam Kỳ, đồng thời Hiệp ước quy định Pháp được ưu đãi thương mại, nhưng không phải độc quyền tuyệt đối.

Hiệp ước cũng buộc triều đình phải mở một số cửa biển và tuyến giao thương cho người Pháp, cho phép lập lãnh sự quán và tạo nhiều điều kiện thuận lợi cho hoạt động của Pháp tại Việt Nam.

Nhiều nhà nghiên cứu lịch sử đánh giá đây là một bước ngoặt nghiêm trọng, làm suy giảm chủ quyền quốc gia và mở rộng sự kiểm soát của thực dân Pháp tại Việt Nam cuối thế kỷ XIX.

Ngày 15.3.1591, linh mục dòng Tên người Pháp Alexandre de Rhodes chào đời. Ông là nhà truyền giáo hoạt động tại Đàng Trong và Đàng Ngoài trong thế kỷ XVII, đồng thời là một trong những người có đóng góp quan trọng trong quá trình hình thành và hoàn thiện chữ Quốc ngữ.

Năm 1651, ông cho xuất bản cuốn Từ điển Việt - Bồ - La, một trong những công trình ngôn ngữ học sớm nhất ghi chép có hệ thống tiếng Việt bằng mẫu tự Latinh. Công trình này kế thừa và phát triển các nỗ lực trước đó của nhiều giáo sĩ phương Tây.

Ngày nay, Alexandre de Rhodes thường được nhắc tới trong lịch sử văn hóa Việt Nam như một nhân vật có vai trò trong tiến trình hình thành hệ thống chữ viết hiện đại của tiếng Việt.

Từ sắc lệnh khai sinh điện ảnh cách mạng Việt Nam

Ngày 15.3.1953, tại chiến khu Việt Bắc, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 147/SL thành lập Doanh nghiệp Điện ảnh và Nhiếp ảnh Việt Nam. Đây được xem là mốc ra đời chính thức của nền điện ảnh cách mạng Việt Nam, trong bối cảnh cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp đang diễn ra ác liệt.

Sự kiện này đặt nền móng cho việc tổ chức lực lượng làm phim và nhiếp ảnh phục vụ nhiệm vụ tuyên truyền, cổ vũ kháng chiến và ghi lại những tư liệu lịch sử quý giá của dân tộc. Nhiều cán bộ, nghệ sĩ điện ảnh đầu tiên đã trưởng thành từ môi trường này, hình thành lực lượng nòng cốt của ngành điện ảnh sau này.

Địa danh 'đồi cọ' ở Phú Thọ cũng trở thành biểu tượng gắn với giai đoạn đầu của điện ảnh cách mạng, nơi nhiều thế hệ nghệ sĩ điện ảnh nhắc tới như một kỷ niệm lịch sử đặc biệt.

Ngày 15.3 hằng năm được chọn là Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam theo Quyết định 1035/QĐ-TTg ngày 10.7.2015 của Thủ tướng Chính phủ.

Ngày này nhằm nâng cao nhận thức xã hội về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, thúc đẩy trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hóa và dịch vụ, cũng như tăng cường vai trò quản lý nhà nước trong giải quyết tranh chấp và bảo vệ người tiêu dùng.

Hoạt động hưởng ứng thường được tổ chức trên toàn quốc với nhiều chương trình tuyên truyền, hỗ trợ pháp lý và thúc đẩy tiêu dùng an toàn.

Ngày 15.3.1972, bộ phim The Godfather của đạo diễn Francis Ford Coppola chính thức ra mắt khán giả.

Tác phẩm được chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Mario Puzo, kể về gia đình mafia Corleone tại Mỹ. Bộ phim nhanh chóng gây tiếng vang lớn nhờ kịch bản chặt chẽ, diễn xuất ấn tượng và phong cách điện ảnh đặc sắc.

'The Godfather' sau đó giành nhiều giải thưởng quan trọng, trong đó có Giải Oscar cho Phim hay nhất, và được nhiều nhà phê bình xem là một trong những tác phẩm kinh điển của điện ảnh thế giới.

Một số nguồn tư liệu ghi nhận ngày 15.3.1972 là ngày công chiếu đầu tiên của phim tại Mỹ; ở các quốc gia khác, thời điểm phát hành có thể khác nhau.

TIN LIÊN QUAN