Bổ sung viêm não Nhật Bản vào danh mục các bệnh truyền nhiễm nhóm B

Bộ Y tế đã chính thức áp dụng danh mục bệnh truyền nhiễm mới theo Quyết định số 1965/QĐ-BYT được ban hành ngày 1.7.2026, thay thế quy định trước đây. Trong đó, danh mục bệnh truyền nhiễm nhóm B gồm 47 bệnh, bổ sung viêm não Nhật Bản và các bệnh nguy hiểm khác.

08/07/2026 08:36

Theo quyết định mới, các bệnh truyền nhiễm được phân thành 3 nhóm dựa trên mức độ nguy hiểm, khả năng lây truyền và nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng, gồm nhóm A, nhóm B và nhóm C.

Đối với nhóm A, Bộ Y tế xếp 15 bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm, có khả năng lây truyền rất nhanh, tỷ lệ tử vong cao hoặc chưa rõ tác nhân gây bệnh.

Nhóm B gồm 47 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, là những bệnh có khả năng lây lan nhanh và có thể gây tử vong. Bộ Y tế bổ sung hàng loạt bệnh mới nổi hoặc có xu hướng gia tăng trong những năm gần đây như: Viêm não Nhật Bản, Covid-19, đậu mùa khỉ (Mpox), bệnh do virus Hanta, bệnh do nhiễm Nocardia, bệnh nhiễm virus Zika, bệnh mắt hột, bệnh Legionnaire và viêm phế quản cấp tính do virus Coxsackie…

Trẻ em và người lớn cần được tư vấn để tiêm mũi vắcxin nhắc lại, phòng bệnh viêm não Nhật Bản

Ngoài việc bổ sung bệnh mới, một số bệnh trước đây thuộc nhóm A cũng được điều chỉnh xuống nhóm B theo đánh giá mới về mức độ nguy hiểm.

Ở nhóm C Bộ Y tế cũng ban hành danh mục 19 bệnh truyền nhiễm, là các bệnh được đánh giá có mức độ nguy hiểm thấp hơn.

Đối với viêm não Nhật Bản, các bác sĩ cho biết, đây là bệnh nhiễm virus cấp tính, lây qua muỗi Culex.

Virus tấn công hệ thần kinh trung ương, có thể gây rối loạn tri giác, co giật, hôn mê. Giai đoạn đầu, bệnh dễ bị nhầm với sốt siêu vi, sốt xuất huyết hoặc nhiễm trùng cấp tính khác.

Khi trẻ co giật, hôn mê, bệnh thường đã nặng; hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, việc điều trị chủ yếu là hồi sức, kiểm soát co giật, hỗ trợ hô hấp và hạn chế tổn thương não.

Theo GS.TS.Vũ Sinh Nam, Hội Y học Dự phòng Việt Nam cho biết, mỗi năm thế giới ghi nhận khoảng 67.900 ca mắc viêm não Nhật Bản; tỷ lệ tử vong có thể lên tới 30%.

Đáng lo ngại hơn, khoảng một nửa số bệnh nhân sống sót phải mang các di chứng thần kinh kéo dài như động kinh, rối loạn vận động, suy giảm trí nhớ, giảm khả năng học tập, rối loạn hành vi hoặc mất khả năng lao động.

Các chuyên gia nhận định, đây là một trong những bệnh truyền nhiễm gây gánh nặng lớn nhất đối với người bệnh, gia đình và xã hội bởi hậu quả không chỉ dừng lại ở giai đoạn cấp tính mà còn kéo dài nhiều năm sau đó.

Hiện nay, viêm não Nhật Bản vẫn chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Các biện pháp điều trị chủ yếu là hồi sức tích cực, kiểm soát triệu chứng và hạn chế biến chứng. Chính vì vậy, phòng bệnh bằng vắcxin vẫn là chiến lược hiệu quả nhất để giảm nguy cơ tử vong và di chứng lâu dài.

Thực tế cho thấy, nhiều phụ huynh nhớ con từng tiêm vắc xin khi còn nhỏ, song không kiểm tra trẻ đã tiêm đủ mũi cơ bản, mũi nhắc hay chưa. Điều này khiến việc miễn dịch suy giảm theo thời gian, trẻ hoặc người lớn dễ bị mắc bệnh.

Bác sĩ Nguyễn Tuấn Hải, Hệ thống tiêm chủng Safpo/Potec cho biết, vắcxin là biện pháp hiệu quả nhất để phòng ngừa viêm não Nhật Bản. Việc tiêm chủng đầy đủ giúp cơ thể tạo miễn dịch chống lại virus, từ đó ngăn ngừa nguy cơ mắc bệnh hoặc giảm đáng kể khả năng diễn tiến nặng và tử vong.

Bên cạnh vắc xin viêm não Nhật Bản bất hoạt được sử dụng nhiều năm qua, sự phát triển của công nghệ sinh học đã mở ra thế hệ vắc xin mới được nuôi cấy trên tế bào Vero với nhiều ưu điểm về tính an toàn và kéo dài hiệu quả bảo vệ.

Cũng theo bác sĩ Hải, một ưu điểm đáng chú ý khác của vắc xin thế hệ mới là phác đồ tiêm linh hoạt, thuận tiện hơn cho người dân. Đối với trẻ em, chỉ cần tiêm 2 mũi cơ bản đã có thể tạo hiệu quả bảo vệ cao, góp phần giảm số lần tiêm và tăng tỷ lệ hoàn thành lịch tiêm chủng.

Dù là vắc xin thế hệ cũ hay mới, các chuyên gia khuyến cáo mũi tiêm nhắc được xem như 'chìa khóa' kích hoạt lại hệ miễn dịch, giúp cơ thể tạo ra lượng kháng thể cao và bền vững hơn trước sự tấn công của virus.

Bất kỳ ai chưa có miễn dịch với virus viêm não Nhật Bản đều có nguy cơ mắc bệnh. Do đó, không chỉ trẻ em mà người lớn chưa tiêm hoặc chưa tiêm đủ liều cũng cần được tư vấn để hoàn thiện lịch tiêm phòng.

TIN LIÊN QUAN