Đại dương trước sức ép từ biến đổi khí hậu

Nhiệt độ đại dương toàn cầu liên tiếp tăng lên mức cao kỷ lục, gióng lên hồi chuông cảnh báo về những hệ lụy mà cuộc khủng hoảng khí hậu gây ra.

01/09/2026 08:10

(Ảnh minh họa: TTXVN)

Nhiệt độ đại dương toàn cầu liên tiếp tăng lên mức cao kỷ lục, gióng lên hồi chuông cảnh báo về những hệ lụy mà cuộc khủng hoảng khí hậu gây ra. Nếu không sớm được giải quyết, tình trạng đại dương nóng lên có thể gây tổn hại nghiêm trọng hệ sinh thái biển, đẩy nhanh quá trình nước biển dâng, ảnh hưởng sinh kế của nhiều người dân.

YONHAP dẫn thông tin từ Cơ quan Khí tượng Hàn Quốc (KMA) cho biết, nhiệt độ trung bình bề mặt ở vùng biển chung quanh nước này đã tăng 0,7 độ C so mức trung bình giai đoạn 1991-2020.

Theo Bộ Đại dương và Thủy sản Hàn Quốc, nhiệt độ cao kéo dài gây ra những thiệt hại ngày càng lớn đối với hoạt động nuôi trồng thủy sản và hệ sinh thái biển.

Tính từ ngày 15/5 đến nay, hơn 4,8 triệu con cá nuôi đã chết do nhiệt độ nước biển tăng cao. Nhiều rạn san hô mềm đối mặt nguy cơ chết hàng loạt.

Câu chuyện nêu trên tại Hàn Quốc là một minh chứng về những hậu quả nghiêm trọng khi nhiệt độ bề mặt biển tăng cao. Cơ quan Biến đổi khí hậu Copernicus (C3S) của Liên minh châu Âu (EU) cảnh báo, đại dương tiếp tục nóng lên có thể gây ra những hệ lụy sâu rộng.

Theo đó, do sự giãn nở nhiệt, đại dương ấm hơn góp phần làm mực nước biển dâng cao, kéo theo rủi ro cho cộng đồng ven biển và các quốc đảo có địa hình thấp.

Khi nhiệt độ đại dương tăng, khả năng hấp thụ CO2 từ khí quyển cũng suy giảm. Theo giới khoa học, đây là vấn đề đáng quan ngại bởi đại dương đóng vai trò như một trong những 'lá chắn' tự nhiên quan trọng hàng đầu của trái đất trước tình trạng ấm lên toàn cầu, góp phần hạn chế tốc độ tích tụ khí nhà kính trong khí quyển.

Ngoài ra, nhiệt độ tăng cao gây hại cho các hệ sinh thái quan trọng như rạn san hô và thảm cỏ biển, từ đó làm gián đoạn chuỗi thức ăn và các ngành công nghiệp như đánh bắt cá và nuôi trồng thủy sản.

Nhà hải dương học Jane Lubchenco, cựu Giám đốc Cơ quan Quản lý khí quyển và đại dương quốc gia Mỹ (NOAA) cho rằng, một đại dương quá ấm không chỉ đe dọa hệ sinh thái biển mà còn có thể làm xáo trộn các mô hình thời tiết, gây sức ép đối với an ninh lương thực và hoạt động kinh tế tại nhiều khu vực trên thế giới.

Đại dương là một 'nạn nhân' của biến đổi khí hậu. Dữ liệu Cơ quan Biến đổi khí hậu Copernicus vừa công bố cho thấy, nhiệt độ bề mặt đại dương toàn cầu vừa thiết lập cột mốc cao nhất từ trước đến nay.

Theo đó, nhiệt độ trung bình bề mặt biển toàn cầu trong ngày 22/8 đã chạm ngưỡng 21,1 độ C. Con số này vượt qua mức kỷ lục từng được ghi nhận vào năm 2024. Kỷ lục mới là dấu hiệu cho thấy các đại dương trên thế giới đang chịu sức ép ngày càng lớn.

Số ngày xảy ra các đợt nắng nóng trên biển trên toàn cầu đã tăng gấp 3 lần kể từ đầu những năm 90 của thế kỷ 20. Nghiên cứu của các nhà khoa học đến từ Đại học Bern (Thụy Sĩ) chỉ ra rằng, biến đổi khí hậu là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến hiện tượng đại dương ấm lên.

Trong nhiều thập niên, các đại dương được xem là 'bộ giảm xóc' của Trái đất khi hấp thụ khoảng 90% lượng nhiệt dư thừa sinh ra từ hoạt động đốt nhiên liệu hóa thạch.

Quá trình này góp phần giúp bầu khí quyển nóng lên chậm hơn nhưng lại khiến cho nhiệt độ đại dương ấm lên.

Bên cạnh đó, hiện tượng El Nino mạnh đang phát triển tại khu vực nhiệt đới Thái Bình Dương cũng góp phần làm tăng nhiệt độ mặt biển.

Cơ quan Biến đổi khí hậu Copernicus nhận định, nhiệt độ đại dương có thể tiếp tục tăng cho đến khi đợt El Nino hiện nay đạt đỉnh, dự kiến trong khoảng từ tháng 11/2026 đến tháng 1/2027.

Dự báo, tác động kép từ biến đổi khí hậu và El Nino sẽ khiến các mốc kỷ lục về nhiệt độ đại dương tiếp tục bị xô đổ trong thời gian tới.

Theo BẢO CHÂU/Nhân dân