Thi hai môn vào lớp 10: Tránh xem nhẹ các môn học khác

Phương án tuyển sinh lớp 10 công lập đang nhận được nhiều ý kiến từ nhà trường và phụ huynh. Bên cạnh việc giảm áp lực thi cử khi chỉ tổ chức thi Toán và Ngữ văn, nhiều ý kiến cũng đặt vấn đề làm sao để học sinh không xem nhẹ các môn học khác, đồng thời cần công bố phương án tuyển sinh sớm để các em có sự chuẩn bị chủ động.

28/09/2026 08:19

Học sinh dự thi tuyển sinh lớp 10 công lập năm học 2026-2027 tại Trường THPT Bưng Riềng (xã Xuyên Mộc, TPHCM).

Thầy Đào Vĩnh Bộ, Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Trãi (phường Rạch Dừa, TPHCM):

Thi hai môn, giảm áp lực nhưng cần tránh học lệch

Tôi cho rằng, việc bỏ môn thi thứ ba sẽ tác động lớn đến quá trình học và ôn thi của học sinh. Điều dễ nhận thấy nhất là giảm bớt áp lực thi cử khi học sinh chỉ dành thời gian ôn tập và thi tuyển sinh hai môn Toán và Ngữ văn. Khi Toán và Ngữ văn được xác định là hai môn chủ đạo và nằm trong hệ thống các môn bắt buộc thi vào lớp 10, học sinh sẽ chủ động hơn trong việc học và ôn tập.

Tuy nhiên, việc bỏ môn thi thứ ba cũng ảnh hưởng không nhỏ đến những em có năng lực ở các môn khác như Ngoại ngữ, các môn khoa học tự nhiên và khoa học xã hội. Điều này phần nào làm giảm yêu cầu phát triển toàn diện, chú ý đến năng lực riêng của từng học sinh. Nếu học sinh chưa chú trọng các môn này mà chỉ tập trung cho hai môn thi lớp 10 thì sẽ dẫn đến khó khăn trong việc lựa chọn tổ hợp môn học sau khi vào THPT.

Học sinh dự thi tuyển sinh lớp 10 tại điểm thi Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn (phường Phước Thắng, TPHCM).

Nhìn nhận một cách toàn diện, cân nhắc các khía cạnh, tôi ủng hộ chủ trương chỉ thi tuyển hai môn Toán và Ngữ văn. Đối với đề án đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học, khi học sinh xác định được định hướng này thì chú trọng học tiếng Anh sẽ trở thành điều tất yếu.

Còn với các môn khoa học tự nhiên, khoa học xã hội, việc giảng dạy cần gắn với thực tiễn để học sinh hào hứng, chủ động nắm bắt kiến thức. Việc học không nên chỉ tập trung vào những môn phục vụ kỳ thi.

Cô Nguyễn Thị Phương Dung, Hiệu trưởng Trường THCS Lương Thế Vinh (phường Phước Thắng, TPHCM):

Công bố sớm để học sinh không phải 'đoán' môn thi

Là hiệu trưởng một trường THCS và là giáo viên đang trực tiếp giảng dạy học sinh lớp 9, tôi có cơ hội nhìn nhận về tuyển sinh lớp 10 ở nhiều góc độ, từ cán bộ quản lý, cho tới người trực tiếp đứng lớp, gần gũi nhất với học sinh. Từ đó, tôi ủng hộ đề xuất thi hai môn Toán và Ngữ văn vào lớp 10 công lập. Bớt một môn thi có thể giúp học sinh giảm phần kiến thức phải ôn luyện, nhất là những em ít có điều kiện học thêm. Tuy nhiên, giảm số môn thi chưa chắc giảm được áp lực cạnh tranh. Khi chỉ tiêu ở từng trường có giới hạn, sự cạnh tranh có thể dồn vào Toán và Ngữ văn.

Phương án tuyển sinh được công bố sớm và rõ ràng giúp nhà trường và học sinh có sự chủ động trong giảng dạy và học tập.

Tôi đề xuất ngành giáo dục cần công bố phương án thi, cấu trúc đề và cách xét tuyển đủ sớm để nhà trường tổ chức dạy học, học sinh chuẩn bị và gia đình cân nhắc nguyện vọng. Sự rõ ràng ấy giúp các em bớt phải học trong tâm thế chờ và đoán môn thi.

Nếu không còn môn thi thứ ba, điều tôi lo nhất là tâm lý ‘'môn nào thi mới cần học kỹ'. Ngoại ngữ và các môn học khác không phải học chỉ để phục vụ một kỳ tuyển sinh. Các môn này giúp học sinh có kiến thức, kỹ năng cho con đường học tập lâu dài và quan trọng hơn là giúp các em nhận ra sở trường, thế mạnh của mình.

Vì vậy, nếu chọn thi hai môn, nhà trường vẫn phải dạy và đánh giá nghiêm túc các môn còn lại. Giáo viên cần giúp học sinh thấy việc học ngoại ngữ, khoa học, lịch sử hay tham gia hoạt động thực hành có ý nghĩa như thế nào, thay vì chỉ nhắc các em rằng 'đó là môn bắt buộc nên phải học'.

Học sinh dự thi tuyển sinh lớp 10 năm học 2026-2027 tại điểm thi THPT Phước Bửu.

Chủ đề của diễn đàn 'Lựa chọn nào cho kỳ thi tuyển sinh lớp 10 công lập?' còn khiến tôi suy nghĩ đến việc lựa chọn nguyện vọng lớp 10 của học sinh. Trước khi đăng ký nguyện vọng, giáo viên nên cùng học sinh và phụ huynh xem xét kết quả học tập, khả năng làm bài, sở thích, nhóm môn học ở trường THPT, quãng đường đi lại và chi phí. Một nguyện vọng phù hợp giúp các em có cơ hội trúng tuyển cao hơn, đồng thời lựa chọn được nơi theo học và tiến bộ lâu dài.

Chị Nguyễn Thị Hải Yến, phụ huynh học sinh phường Vũng Tàu (TPHCM):

Phụ huynh mong sớm chốt phương án tuyển sinh

Mỗi phương án tuyển sinh đều có những ưu - nhược điểm. Phương án xét tuyển tưởng chừng nhẹ nhàng, nhưng thay vì đối mặt với 1 kỳ thi, áp lực sẽ đè nặng lên cả quá trình học tập của các con. Bởi chỉ khi có điểm số 'đẹp' trong học bạ, các con mới có cơ hội vào được trường THPT theo đúng nguyện vọng.

Là phụ huynh đã từng và đang có con học sinh lớp 9, tôi cho rằng thi tuyển vẫn là phương án nên sử dụng để tạo mục tiêu học tập cho các con. Vấn đề quan trọng ở đây là thi mấy môn và những môn nào. Theo quan điểm của tôi, nên thi 3 môn, trong đó Toán và Ngữ văn là bắt buộc. Môn thi thứ ba có thể là tiếng Anh, Khoa học tự nhiên hoặc Khoa học xã hội, tùy lựa chọn ở từng địa phương, từng khu vực và phù hợp với đặc thù giáo dục của từng vùng.

Để có kết quả thi tốt, theo tôi cần sớm có định hướng, cấu trúc, ma trận đề thi để giáo viên và học sinh chủ động ôn tập đúng trọng tâm, trọng điểm. Tôi đồng tình với quan điểm 'học gì thi nấy', nhưng cũng nên có ma trận hoặc hướng dẫn ôn tập từ sớm để các con có sự chuẩn bị cả về tâm lý lẫn kiến thức.

Sở cần có phương án thi hoặc xét tuyển từ sớm, chậm nhất là từ cuối năm học trước hoặc có phương án duy trì ổn định trong nhiều năm để giáo viên, học sinh và phụ huynh có sự chuẩn bị. Bản thân tôi là phụ huynh của học sinh lớp 9, tôi cũng cảm thấy hoang mang khi đến thời điểm này việc xác định môn thi, phương án thi tuyển sinh chưa được công bố.

Nhằm ghi nhận các ý kiến đóng góp đa chiều của chuyên gia, cán bộ quản lý trường học, giáo viên, học sinh và phụ huynh về việc bỏ hay giữ môn thi thứ ba của kỳ thi tuyển sinh lớp 10 công lập, Báo SGGP mở diễn đàn 'Lựa chọn nào cho kỳ thi tuyển sinh lớp 10 công lập?'. Các ý kiến đóng góp gửi về địa chỉ mail toasoan@sggp.org.vn

TIN LIÊN QUAN