Angola và niềm tự hào hồi sinh ẩm thực

Sau nhiều thập kỷ chiến tranh và thiếu thốn, ẩm thực Angola đang hồi sinh mạnh mẽ. Từ những quán ăn vỉa hè rộn ràng ở Luanda đến các nhà hàng cao cấp sử dụng nguyên liệu bản địa, quốc gia châu Phi đang tái định hình văn hóa ẩm thực, khơi dậy niềm tự hào của dân tộc.

05/02/2026 19:19

Sau nhiều năm bị xem là 'sa mạc ẩm thực', danh tiếng về những nhà hàng đắt đỏ ở Luanda đang dần nhường chỗ cho một diện mạo mới: sôi động, gần gũi và phải chăng, phản ánh xu hướng thay đổi của đất nước này với thực phẩm. Ảnh: Getty

Angola dưới góc nhìn mới của ẩm thực

Ẩn dưới một trong những mái vòm rợp bóng của hành lang phía dưới, nhà hàng Teimosa da Banda mang đến góc nhìn mới cho ẩm thực Angola.

Một ô cửa bếp mở thẳng ra lối đi. Du khách và người dân địa phương ghé lại để uống nước và thưởng thức bifana - món bánh mì kẹp thịt heo ướp kiểu Bồ Đào Nha. Không khí ở đây giản dị và vui vẻ - những điều đã vắng bóng từ lâu trong đời sống ẩm thực công cộng của Luanda.

'Bạn có thể ngồi cùng chúng tôi,' nhà đồng sáng lập nhà hàng Teimosa da Banda, Maria Lucena vừa nói, vừa giới thiệu chỗ ngồi và không gian giao lưu tại quán.

Với da Banda, trò chuyện cũng quan trọng như món ăn. Văn hoá cộng đồng phản ánh sự chuyển mình rộng lớn của ẩm thực Angola, từ cách thực phẩm được trồng, được chế biến, cho đến những mô hình kinh doanh tạo nên cả một hệ sinh thái ẩm thực.

Trong nhiều thập kỷ trước, hầu hết thực phẩm đều phải nhập khẩu, chủ yếu từ Bồ Đào Nha, và quá đắt đỏ với hầu hết người dân.

Sự bùng nổ dầu mỏ đã tạo ra một tầng lớp thượng lưu mới và thúc đẩy nhập khẩu thực phẩm quy mô lớn, khiến giá cả càng leo thang.

Giờ đây, cuộc sống của người dân Angola đang dần bước sang một nhịp điệu khác. Những vùng đất canh tác đã phát triển mở rộng sang trồng trọt, chăn nuôi và thậm chí cả sản xuất rượu vang.

Theo Trung tâm Thương mại Quốc tế, nhập khẩu trái cây và rau củ đã giảm hơn một nửa từ năm 2005 đến 2024, từ khoảng 70 triệu USD xuống còn 32 triệu USD.

Năm 2005, Angola không xuất khẩu rau củ và chỉ xuất khẩu 2.000 USD trái cây. Đến năm ngoái, kim ngạch xuất khẩu trái cây và rau củ đã đạt gần 11 triệu USD.

Dù Angola giờ đây vẫn là quốc gia nhập khẩu ròng thực phẩm, nhưng ngày càng tự chủ hơn và đang dần tự hào về ẩm thực địa phương.

'Ngày trước, ra ngoài ăn uống rất đắt đỏ và ai cũng muốn nhập khẩu mọi thứ. Không hề có chút tự hào nào với nông sản trong nước, còn bây giờ thì hoàn toàn ngược lại. Du khách đến các nhà hàng và các đầu bếp thưởng thức các món ăn tinh tế với những thực đơn thuần Angola,' ông Claudio Silva, chủ một nhà hàng và cũng là một nhà văn ở thủ đô Luanda cho biết.

Mang đến hương vị ẩm thực mới

Empanada de carne seca - một trong những món ăn nhẹ có trong thực đơn tại nhà hàng Teimosa da Banda. Ảnh: Teimosa da Banda

Sau nhiều năm theo dõi và viết về đời sống ẩm thực ở Luanda, ông Silva đã mở dự án kinh doanh riêng vào tháng 10.2025.

Nhà hàng Restaurante Kissanje biến ngôi nhà gia đình của ông thành một không gian ẩm thực cao cấp, sử dụng gần như hoàn toàn nguyên liệu có nguồn gốc từ Angola.

Ông và Afonso Videira - bếp trưởng tại nhà hàng Kissanje đều là những kiều bào hồi hương về nước mang theo kỹ năng và góc nhìn mới về ẩm thực cho quê hương để thay đổi cách người dân ăn uống và trải nghiệm ẩm thực.

Một số địa điểm ẩm thực mới ở thủ đô Luanda ảnh hưởng mạnh mẽ của ẩm thực từ nước ngoài. Một đầu bếp được đào tạo theo chuẩn Cordon Bleu đã mở một tiệm bánh Pháp chỉ cách Teimosa vài dãy nhà.

Dọc bờ biển trên đảo Ilha là những nhà hàng hướng ra đại dương với phong cách trang trí và thực đơn có thể dễ dàng bắt gặp ở Miami hay Rio.

Hay, tại chợ São Paulo, một trong những khu chợ đông đúc nhất thành phố, đầu bếp Anselmo Silvestre đi từ quầy này sang quầy khác, vừa đi vừa giới thiệu các loại nguyên liệu.

Sau thời gian làm việc tại La Colombe ở Cape Town, Anselmo Silvestre đã trở về Angola và phát triển ẩm thực ở quê nhà.

Theo HỒNG NHUNG/baovanhoa.vn