Trẻ em tiếp xúc nhiều với màn hình điện thoại, máy tính tác hại thế nào?

Nghiện màn hình gây ra nhiều vấn đề ở trẻ nhỏ như ngôn ngữ kém phát triển, giảm khả năng chú ý, béo phì, mất ngủ…

31/08/2025 21:00

Ánh sáng xanh từ màn hình từ smartphone, máy tính bảng... có thể ức chế sản xuất melatonin, một hormone quan trọng trong việc điều hòa giấc ngủ, khiến trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất và tinh thần.

Một nghiên cứu của các nhà khoa học Đan Mạch công bố mới đây cho thấy, trẻ em dành quá nhiều thời gian ngồi trước màn hình, dù là điện thoại hay tivi, sẽ có nguy cơ cao mắc các bệnh liên quan đến tim và rối loạn chuyển hóa.

Nghiên cứu đã theo dõi thói quen sử dụng thiết bị điện tử và giấc ngủ của hơn 1.000 thanh thiếu niên từ 10-18 tuổi nhằm phân tích mối liên hệ giữa việc dùng thiết bị với các yếu tố nguy cơ tim mạch-chuyển hóa.

Kết quả nghiên cứu đăng trên tạp chí của Hiệp hội Tim mạch Mỹ cho thấy trẻ em và thanh thiếu niên dành quá nhiều thời gian trước màn hình và các thiết bị điện tử sẽ có nguy cơ cao hơn mắc các bệnh liên quan đến tim mạch và chuyển hóa, như huyết áp cao, cholesterol cao và kháng insulin, hoặc bệnh tiểu đường.

Cụ thể, ông David Horner, tác giả chính và là nhà nghiên cứu tại Đại học Copenhagen cho biết, một đứa trẻ tiếp xúc màn hình thêm 3 giờ/ngày sẽ có nguy cơ mắc bệnh 25-50% so với bạn bè đồng trang lứa.

Nếu điều này xảy ra trên quy mô toàn bộ dân số trẻ em, thì sẽ dẫn đến một sự thay đổi đáng kể về nguy cơ mắc bệnh tim mạch từ sớm và có thể kéo dài đến tuổi trưởng thành.

Các nhà nghiên cứu hiện vẫn còn tranh luận về tác động tiêu cực của việc sử dụng thiết bị điện tử đối với trẻ em và thanh thiếu niên. Tuy nhiên, phần lớn đều đồng thuận rằng nhóm tuổi này dễ bị ảnh hưởng hơn so với người lớn.

Theo Tiến sỹ Jennifer F. Cross, một chuyên gia hành vi và phát triển trẻ em tại bệnh viện Nhi Komansky, màn hình có thể ức chế một số khía cạnh phát triển của trẻ thông qua thu hẹp sự quan tâm và hạn chế các phương tiện khám phá, học hỏi.

Bà cho rằng nếu trẻ nhỏ dành quá nhiều thời gian với iPad, smartphone, tivi, rất khó để chúng tham gia vào các hoạt động khác như chơi đồ chơi, tìm hiểu tự nhiên hay giao tiếp với trẻ khác để tăng cường trí tưởng tượng, sự sáng tạo, kỹ năng xã hội.

Nhìn chung, nghiện màn hình gây ra nhiều vấn đề ở trẻ nhỏ như ngôn ngữ kém phát triển, giảm khả năng chú ý, béo phì, mất ngủ… Người lớn có trách nhiệm kiểm soát việc sử dụng thiết bị để các vấn đề không đi quá xa, ảnh hưởng tới quá trình lớn lên và trưởng thành của trẻ.

Ảnh minh họa/baonghean.vn.

Tổ chức y tế thế giới WHO đã xác nhận: Bức xạ từ điện thoại di động và các thiết bị máy tính bảng có thể gây ra ung thư.

Bộ não trẻ có nhiều dung dịch hơn người lớn cũng như hộp sọ mỏng hơn nên hấp thu sóng di động cao hơn tới 60% so với người lớn. Tỷ lệ mắc ung thư từ đó cũng lớn dần.

Theo thống kê, việc cho trẻ sử dụng điện thoại từ sớm khiến nguy cơ bị ung thư cao gấp 4 – 5 lần trẻ không sử dụng. Nguy cơ gây ung thư là một trong những tác hại nguy hiểm của việc cho bé dùng thiết bị thông minh sớm.

Hiện giới khoa học vẫn còn nhiều tranh luận về mức độ và cơ chế tác động tiêu cực của việc sử dụng thiết bị điện tử đối với sức khỏe trẻ em và thanh thiếu niên. Tuy nhiên, phần lớn chuyên gia đều đồng thuận rằng đây là nhóm đối tượng dễ bị ảnh hưởng nhất do cơ thể và hệ thống chuyển hóa vẫn đang trong quá trình phát triển.

Theo Bình Nguyên/Tri thức & Cuộc sống