Phòng bệnh khi thời tiết chuyển lạnh sâu

Thời tiết lạnh sâu sẽ gây ra nhiều nguy cơ tăng huyết áp, đột quỵ, xương khớp... Việc bảo vệ sức khỏe khi thời tiết thay đổi rất quan trọng để tránh được những biến chứng về sức khỏe, đặc biệt ở người cao tuổi.

21/01/2026 10:34

Bệnh nhân đến khám tại Bệnh viện Lão khoa Trung ương.

Bí kíp phòng bệnh khi thời tiết lạnh sâu

Khi thời tiết lạnh, nhiệt độ ngày đêm chênh lệch nhiều, lạnh kéo dài… đó là yếu tố rất bất lợi cho người bệnh tim mạch, thần kinh. Nhiệt độ lạnh làm co mạch ngoại vi ở các chi xa thân mình, bàn tay bàn chân; co mạch dưới da, giảm nuôi dưỡng hệ cơ…

Do đó, lượng máu tới nuôi dưỡng các vùng xa cơ thể, da và cơ bị hạn chế; kích thích phản ứng run cơ làm ấm cơ thể, tăng trương lực cơ; hiện tượng này gây ra áp lực lớn tăng lên mạch máu, làm mạch máu giảm đàn hồi, kích thích tăng huyết áp, tăng nhịp tim… vì vậy đẩy khả năng biến chứng lên hệ tim mạch như tăng huyết áp, rối loạn nhịp tim, nhồi máu cơ tim, đột quỵ não… tăng lên rất cao.

Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Thị Thu Hiền, Khoa Nội Chung, Bệnh viện Lão khoa Trung ương khuyến cáo, để phòng bệnh đường hô hấp, phòng tránh các diễn biến cấp tính của người đang có bệnh lý nền về hô hấp; khi thời tiết chuyển lạnh, có sự chênh lệch nhiệt độ lớn, người dân cần lưu ý: mặc ấm với quần áo dài, nhiều lớp để có thể linh hoạt thích ứng khi nhiệt độ có sự chênh lệch; quàng khăn và đội mũ giữ ấm vùng cổ gáy và mũi xoang; đi tất và giày giữ ấm chân để hạn chế việc vận động, tập thể được thuận lợi và an toàn.

Ở nơi kín gió, tránh gió lùa, đủ ấm để sinh hoạt và tập thể dục đều đặn và phù hợp thể lực hàng ngày; điều này giúp tuần hoàn toàn thân được luân chuyển tốt, tăng sức đề kháng với bệnh tật, ăn uống ngon miệng….

Ăn uống đồ ấm nóng, đủ chất, đủ lượng nước hàng ngày, bổ sung vitamin qua rau củ, trái cây… nhằm giữ cho cơ thể không bị thâm hụt năng lượng, chống chọi được với giá lạnh, không bị suy giảm sức đề kháng.

Tiêm phòng đầy đủ hàng năm: với người lớn, người có bệnh nền cần tiêm đầy đủ để phòng bệnh với các vaccine cúm, phế cầu, RSV… và với trẻ nhỏ sẽ tiêm theo chương trình tiêm chủng của trẻ.

Bên cạnh đó, việc duy trì thuốc theo đơn và hướng dẫn là vô cùng quan trọng; để duy trì trạng thái ổn định của cơ thể; tránh được các thay đổi xấu làm gia tăng nguy cơ diễn biến nặng, cấp tính của các bệnh lý nói chung và bệnh đường hô hấp nói riêng.

Cách đơn giản giúp phòng và giảm cảm lạnh, ho trong mùa đông

Khi trời trở lạnh, Khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện Bạch Mai tiếp nhận rất nhiều người bệnh đến khám vì ho, sổ mũi, đau đầu, ớn lạnh sau khi đi mưa, nhiễm gió lạnh hoặc làm việc trong phòng điều hòa lâu.

Các bác sĩ Khoa Y học cổ truyền cho biết, bên cạnh các phương pháp điều trị y học hiện đại, y học cổ truyền có những cách chăm sóc rất đơn giản, dễ thực hiện tại nhà. Trà gừng đường nâu là một trong những phương pháp như vậy. Phương pháp không tốn nhiều chi phí, dễ làm và nếu dùng đúng thời điểm thì hiệu quả rất rõ.

Theo y học cổ truyền, gừng tươi có tính cay, ấm, giúp làm ấm cơ thể, giải cảm lạnh, thông đường thở, giảm ho, thúc đẩy ra mồ hôi nhẹ để 'đẩy hàn ra ngoài'. Đường nâu có tính ấm, vị ngọt, giúp bổ trợ năng lượng, làm dịu cơ thể, hỗ trợ gừng phát huy tác dụng mà không gây mệt hay cồn cào dạ dày.

Khi kết hợp với nhau, hai vị này đặc biệt phù hợp với cảm lạnh giai đoạn sớm - tức là khi mới bắt đầu có biểu hiện.

Trà gừng đường nâu phù hợp nhất trong các trường hợp: Mới nhiễm lạnh, dính mưa, trúng gió; sợ lạnh nhiều, hơi sốt nhẹ; đau đầu, đau mình mẩy; nghẹt mũi, chảy nước mũi trong; ho nhẹ, đờm trắng loãng; cổ vai gáy căng cứng do lạnh. Lưu ý uống càng sớm (trong 24 giờ đầu) thì hiệu quả càng cao.

Theo đó, mọi người rửa sạch gừng, thái sợi hoặc đập dập, đun gừng với nước khoảng 10 phút. Khi nước có mùi thơm cay ấm thì cho đường nâu vào, đun nhỏ lửa thêm vài phút và uống khi còn nóng. Liều dùng khuyến cáo là ngày 1-2 lần, dùng 2-3 ngày là đủ, không nên dùng kéo dài.

Bác sĩ lưu ý mọi người không nên uống trà gừng đường nâu nếu có các biểu hiện sau: Sốt cao, đau họng nhiều; đờm vàng, đặc; khát nước, miệng khô, táo bón bởi vì đây là những biểu hiện của cảm nóng (phong nhiệt), nếu dùng gừng sẽ làm bệnh nặng hơn.

Ngoài ra, người hay nóng trong, âm hư, hay bốc hỏa hay người mắc đái tháo đường (do đường nâu làm tăng đường huyết) cần thận trọng khi sử dụng phương pháp này.

Theo MẠNH TRẦN/Nhân dân