Quy hoạch không gian ngầm gắn với metro, bãi xe

Chiều 21-9, tại phiên thảo luận tổ trong khuôn khổ kỳ họp thứ 5 HĐND TPHCM khóa XI, nhiệm kỳ 2026-2031, nhiều đại biểu (ĐB) có có ý kiến về quy hoạch không gian ngầm theo mạng lưới thống nhất, kết nối metro, bãi xe, công viên cùng công trình công cộng liên thông.

21/09/2026 19:45

Phân vùng TOD để quản lý mật độ xây dựng

Thảo luận tại tổ số 1, ĐB Lê Trương Hải Hiếu, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường An Lạc, đề cập đến quy định giảm 50% bãi đỗ xe công cộng có thể tác động đến nhu cầu đỗ, gửi xe của người dân trong thời gian hệ thống giao thông công cộng chưa hoàn thiện. ĐB đề nghị có lộ trình, giai đoạn đầu có thể giảm 20%-30%, sau đó tiếp tục điều chỉnh theo tiến độ hoàn thiện giao thông công cộng.

Giám đốc Sở Xây dựng Trần Quang Lâm trao đổi ý kiến với đại biểu. Ảnh: VIỆT DŨNG

ĐB Lê Trương Hải Hiếu cũng đề nghị việc tăng hệ số sử dụng đất tối đa 1,5 lần phải gắn với đánh giá tác động giao thông. Với bán kính TOD 1.000m, cần chia thành vùng lõi và vùng chuyển tiếp để quản lý phù hợp.

Trao đổi lại, Giám đốc Sở Xây dựng Trần Quang Lâm cho biết việc giảm 50% bãi đỗ xe phù hợp với định hướng hạn chế phương tiện giao thông cá nhân, đồng thời có thể kết nối với xe đạp, xe buýt. Đại diện Sở Quy hoạch - Kiến trúc cũng làm rõ khu vực TOD được phân thành 3 vùng: khoảng 300m quanh nhà ga chủ yếu dành cho đi bộ; từ 300-600m giảm dần tỷ lệ bãi đỗ xe; từ trên 600m đến 1.000m có thể cân nhắc bố trí bãi đỗ xe bên ngoài.

Chủ tịch HĐND TPHCM Võ Văn Minh lưu ý mức độ ưu tiên các chỉ tiêu quy hoạch phải căn cứ khoảng cách đến nhà ga. Khu vực ngay nhà ga cần ưu tiên đi bộ, xe buýt, BRT; ở khoảng cách 1.000m có thể cân nhắc bãi đỗ xe, điều chỉnh mật độ xây dựng và tỷ lệ cây xanh.

Theo đồng chí, quy định cần đủ chặt nhưng vẫn để thành phố chủ động phân chia các lớp TOD phù hợp từng khu vực. Phát triển TOD cũng phải gắn với quy hoạch phân khu, bảo đảm đồng bộ về giao thông, dân số, cây xanh và trường học.

Đại biểu nêu ý kiến thảo luận. Ảnh: VIỆT DŨNG

Tính đến di tích, di sản khi quy hoạch không gian ngầm

Với quy hoạch không gian ngầm, ĐB Phạm Trung Kiên, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường An Nhơn, đề nghị phải tính đến các di tích, di sản, di vật và trầm tích lịch sử có thể tồn tại dưới lòng đất. Đại biểu đề nghị nghiên cứu thể hiện quy hoạch bằng sơ đồ 3D để người dân, nhà đầu tư dễ hình dung.

Thảo luận tại tổ 2, cũng quan tâm về nội dung này, ĐB Phan Ngọc Phúc, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Nhà Bè, cho rằng tại khu vực trung tâm, khả năng mở rộng đường không còn nhiều, trong khi thành phố đang triển khai nhiều dự án giao thông, đô thị.

Vì vậy, việc khai thác không gian dưới mặt đất phải đặt trong tổng thể quy hoạch, gắn với đường sắt đô thị, công trình lớn và không gian công cộng. ĐB đề xuất nghiên cứu các tuyến đi bộ ngầm kết hợp thương mại, dịch vụ, kết nối nhà ga metro với bãi đậu xe, công viên và các công trình xung quanh.

Theo ĐB, không gian ngầm cần được khai thác đa chức năng, vừa phục vụ đi lại, vừa mở thêm không gian thương mại, dịch vụ và hoạt động công cộng. Các công trình xây dựng sau cũng phải được tính toán khả năng kết nối với hệ thống chung.

Trao đổi với các ĐB, Giám đốc Sở QH-KT TPHCM Trương Trung Kiên cho biết các tờ trình lĩnh vực đô thị thể hiện việc phân cấp, phân quyền mạnh hơn, rút ngắn quy trình, nhưng vẫn phải bảo đảm tính thống nhất trong tổng thể quy hoạch.

Việc lập, điều chỉnh quy hoạch chung, quy hoạch phân khu và quy hoạch chi tiết có thể tiến hành đồng thời, nhưng trình tự phê duyệt vẫn phải bảo đảm quy hoạch cấp trên được phê duyệt trước quy hoạch cấp dưới.

Theo ông Trương Trung Kiên, với một số khu vực, thành phố hướng tới cơ chế linh hoạt, tập trung lập quy hoạch chi tiết phục vụ triển khai dự án, trên cơ sở phù hợp với định hướng cấp trên và cập nhật khi quy hoạch được điều chỉnh. Mục tiêu là tránh chồng chéo, rút ngắn thời gian chuẩn bị dự án nhưng không phá vỡ tổng thể quy hoạch thành phố.

Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Văn Được nêu ý kiến tại tổ thảo luận. Ảnh: VIỆT DŨNG

Phát biểu tại buổi thảo luận tổ, Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Văn Được nói rằng công trình ngầm có chi phí đầu tư lớn, trong khi nhà đầu tư phải tính toán được khả năng khai thác và thu hồi vốn, vì vậy chính sách cần làm rõ các điều kiện về kỹ thuật, đất đai và nghĩa vụ tài chính để tạo cơ sở thu hút đầu tư. Từ bài toán bãi đậu xe, thành phố có thể mở rộng cách tiếp cận để khai thác không gian dưới lòng đất cho nhiều mục đích khác, phù hợp với định hướng phát triển đô thị.

Đồng chí Nguyễn Văn Được yêu cầu các sở, ngành tiếp tục tập trung hoàn thiện những dự thảo nghị quyết còn lại để trình HĐND TPHCM trong các kỳ họp tới. Quá trình triển khai phải tiếp tục cập nhật, sửa đổi, bổ sung khi thực tiễn phát sinh vấn đề mới.

Theo SGGPO/Sài Gòn Giải Phóng