Tinh hoa võ Việt tiếp tục ngời sáng

Không chỉ là cơ hội gặp gỡ, giao lưu mà Liên hoan Quốc tế Võ cổ truyền Việt Nam lần thứ IX - Gia Lai được xem là 'cú hích' đặc biệt trong hành trình bảo vệ hồ sơ Võ cổ truyền Bình Định trình UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại.

05/08/2026 12:13

Các võ sinh đồng diễn bài 'Hùng kê quyền' tại Quảng trường Nguyễn Tất Thành, phường Quy Nhơn (Gia Lai)

Ông Phạm Anh Tuấn, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai cho biết, trong không gian phát triển mới của tỉnh Gia Lai, võ cổ truyền từ 'miền đất võ' gặp đại ngàn Tây Nguyên; tinh thần thượng võ gặp không gian văn hóa cồng chiêng; khí phách Tây Sơn hòa cùng sức sống của cộng đồng các dân tộc. Đó không chỉ là sự hội tụ về địa lý, mà còn là sự giao hòa của những giá trị văn hóa, cùng làm nên một Gia Lai mới giàu bản sắc, giàu sức sống và rộng mở với thế giới. Liên hoan Quốc tế Võ cổ truyền Việt Nam lần thứ IX - Gia Lai hôm nay là nơi các võ phái, võ đường, các võ sư, võ sĩ trong nước và quốc tế gặp gỡ, giao lưu, biểu diễn và trao truyền tinh hoa.

'Đây là dịp để chúng ta cùng khẳng định một thông điệp: Di sản chỉ thực sự sống khi được trao truyền. Văn hóa chỉ thực sự lan tỏa khi được kết nối. Và truyền thống chỉ thực sự trường tồn khi được thế hệ hôm nay tiếp tục làm mới bằng tinh thần sáng tạo và trách nhiệm', ông Phạm Anh Tuấn nhấn mạnh và khẳng định, tỉnh Gia Lai xác định bảo tồn và phát huy Võ cổ truyền không chỉ là gìn giữ một môn võ truyền thống, mà còn là gìn giữ một phần ký ức, bản lĩnh và 'căn cước văn hóa dân tộc'.

Theo ông Phạm Anh Tuấn, tỉnh tiếp tục quan tâm xây dựng môi trường để võ cổ truyền được truyền dạy rộng rãi trong cộng đồng; khuyến khích thế hệ trẻ học võ, hiểu võ và sống theo tinh thần võ đạo. Đồng thời, tỉnh cũng tăng cường kết nối giữa võ thuật - văn hóa - giáo dục - thể thao - du lịch, đưa võ cổ truyền trở thành một sản phẩm văn hóa đặc sắc, một điểm nhấn của du lịch Gia Lai, qua đó góp phần quảng bá hình ảnh Gia Lai - nơi đại ngàn chạm biển xanh.

Bên cạnh đó, tỉnh Gia Lai mong muốn các võ sư, võ sĩ, các tổ chức võ thuật trong nước và quốc tế tiếp tục đồng hành, chia sẻ kinh nghiệm, cùng chung tay bảo tồn, phát huy và lan tỏa giá trị của Võ cổ truyền Việt Nam. Để từ Gia Lai, tinh hoa võ Việt tiếp tục ngời sáng, lan tỏa rộng hơn, sâu hơn và bền vững hơn trong cộng đồng quốc tế.

Liên hoan Quốc tế Võ cổ truyền Việt Nam lần thứ IX là sự kiện đầu tiên được tổ chức sau khi tỉnh thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, nên mang nhiều ý nghĩa đặc biệt. Ngoài sự tham gia của các đoàn võ thuật trong nước và quốc tế cùng nhiều võ sư, chuyên gia quốc tế, Ban Tổ chức còn đưa các di tích Tây Sơn Thượng đạo và An Khê trường vào chuỗi hoạt động của Liên hoan, tổ chức cho các đoàn võ thuật tham quan, giao lưu và quảng diễn tại các di tích, góp phần làm nổi bật giá trị lịch sử, văn hóa của vùng đất khởi nguồn phong trào Tây Sơn.

Theo quan điểm của UNESCO, một di sản không chỉ được đánh giá qua giá trị lịch sử hay kỹ thuật, mà quan trọng hơn là 'mức độ thực hành trong cộng đồng, sự kế thừa giữa các thế hệ và sức sống của di sản trong đời sống đương đại'. Ông Bùi Trung Hiếu, Phó Giám đốc Sở VHTTDL Gia Lai chia sẻ: 'Liên hoan lần này là minh chứng sinh động cho thấy Võ cổ truyền Bình Định vẫn đang được gìn giữ, thực hành và lan tỏa mạnh mẽ, không chỉ trong nước mà còn ở nhiều quốc gia trên thế giới'.

Nhắc đến hồ sơ đề cử UNESCO ghi danh 'Võ cổ truyền Bình Định' vào Danh sách di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, bà Nguyễn Thị Thanh Lịch, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai thông tin: 'Hồ sơ đề cử võ cổ truyền Bình Định đã được chuẩn bị kỹ với nhiều luận cứ khoa học và thực tiễn thuyết phục. Sau khi hoàn thiện theo yêu cầu của UNESCO, hồ sơ dự kiến sẽ được Việt Nam bảo vệ tại kỳ họp của Ủy ban Liên Chính phủ Công ước 2003 về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể, tổ chức tại Trung Quốc vào cuối năm 2026'.

Theo bà Lịch, chủ thể di sản chính là các võ sư, võ sinh và các lò võ trong cộng đồng. Tỉnh đã có kế hoạch bảo tồn giai đoạn 2026 - 2030 với các chính sách hỗ trợ cụ thể để võ sư có thể sống được bằng nghề. Đồng thời, những giá trị của võ cổ truyền tiếp tục được đưa vào chương trình giảng dạy trong trường học như một phần của giáo dục địa phương, giúp học sinh vừa rèn luyện sức khỏe vừa hiểu về cội nguồn quê hương.

Cùng với tập trung phát triển các chương trình quảng diễn tuồng võ, xây dựng các công viên võ tại không gian công cộng với hệ thống giới thiệu, thuyết minh về các thế võ, Gia Lai cũng đang nghiên cứu lồng ghép hình ảnh, tinh thần võ cổ truyền vào các sản phẩm truyền thông, quảng bá nhằm lan tỏa sâu rộng thông điệp về 'miền đất võ, trời văn'.

Để định vị thương hiệu Võ cổ truyền Bình Định, bà Nguyễn Thị Thanh Lịch cho biết: 'Chúng tôi đang nghiên cứu xây dựng bộ nhận diện thương hiệu Võ cổ truyền Bình Định gồm logo và trang phục đặc trưng. Sau khi hoàn tất việc sắp xếp đơn vị hành chính, Liên hoan Quốc tế Võ cổ truyền Việt Nam sẽ tiếp tục được duy trì định kỳ 2 năm một lần, từng bước phát triển thành Festival Võ cổ truyền mang tầm quốc tế, trở thành sự kiện văn hóa, thể thao tiêu biểu của tỉnh Gia Lai, góp phần xây dựng thương hiệu Võ cổ truyền Bình Định và đồng thời hiện thực hóa mục tiêu đưa di sản này được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại'.

Theo PHAN HIẾU/baovanhoa.vn