Dự kiến siết phương thức tuyển sinh đại học từ 2027, Bộ GD-ĐT nói gì?

Theo ông Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học, đề xuất siết phương thức tuyển sinh đại học từ 2027 của Bộ GD-ĐT không nhằm thu hẹp cơ hội của thí sinh hoặc làm giảm quyền tự chủ của cơ sở đào tạo, mà giúp giảm thủ tục, giảm chi phí và bảo đảm công bằng.

18/09/2026 07:29

GS-TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học, Bộ GD-ĐT khẳng định không thu hẹp cơ hội của thí sinh hoặc làm giảm quyền tự chủ của cơ sở đào tạo. Ảnh: MINH THU

Như tin đã đưa, tại dự thảo Thông tư sửa đổi quy định tuyển sinh, Bộ GD-ĐT dự kiến cơ sở đào tạo đại học được sử dụng tối đa 5 phương thức tuyển sinh; mỗi ngành đào tạo, chương trình đào tạo sử dụng 3 phương thức tuyển sinh áp dụng từ năm 2027 và 1 phương thức áp dụng từ năm 2028.

Thông tin này đang nhận được sự quan tâm của dư luận với nhiều ý kiến khác nhau.

Một số ý kiến đồng tình với việc Bộ GD-ĐT siết phương thức xét tuyển, nhưng nhiều ý kiến phản đối cho rằng sẽ làm giảm cơ hội của thí sinh, làm giảm quyền tự chủ của cơ sở đào tạo. Nhiều phụ huynh than, việc thay đổi liên tục sẽ khiến thí sinh hoang mang...

Tối 17-9, ông Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học, Bộ GD-ĐT đã phản hồi về nội dung này.

Không bắt buộc mọi trường, mọi ngành cùng sử dụng một kết quả duy nhất

Theo ông, dự kiến thay đổi trên đây của Bộ GD-ĐT nhằm hoàn thiện phương án tổng thể đổi mới thi, kiểm tra và tuyển sinh theo hướng thực chất, gọn nhẹ, giảm chi phí.

'Đơn giản hóa và nâng chất lượng qua đồng bộ hóa phương thức thức xét tuyển. Các điều chỉnh trong dự thảo được đề xuất không nhằm thu hẹp cơ hội của thí sinh hoặc làm giảm quyền tự chủ của cơ sở đào tạo. Mục tiêu là đưa các thí sinh dự tuyển vào cùng một ngành, một chương trình về cùng chuẩn đánh giá; giảm thủ tục, giảm chi phí, tăng khả năng kiểm chứng và bảo đảm công bằng', Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học nêu.

Cũng theo ông Nguyễn Tiến Thảo, trong giai đoạn 2022-2026, các điều chỉnh về tuyển sinh như bỏ xét tuyển sớm, quy đổi tương đương, giới hạn số phương thức, quy định ngưỡng đầu vào và mức điểm cộng tối đa đã tạo chuyển biến tích cực. Đặc biệt, với các kỳ thi có bảng quy đổi chính thức, khoảng cách điểm với kênh thi tốt nghiệp THPT đã giảm từ 2,6 xuống 1,2 điểm. Tuy nhiên, sự tương đương chưa đồng đều, thống kê cho thấy trên 40% số tổng số chương trình đào tạo sử dụng từ hai phương thức vẫn có biên độ điểm từ 3 điểm trở lên.

Dự kiến năm 2027 áp dụng 3 phương thức và từ năm 2028 giảm xuống 1 phương thức đăng ký xét tuyển vào từng ngành đào tạo, từng chương trình đào tạo; xét tuyển thẳng và cử tuyển không tính vào giới hạn này. Ở cấp cơ sở đào tạo, dự thảo vẫn quy định sử dụng tối đa 5 phương thức. 'Đây là lộ trình để mỗi ngành lựa chọn cách đánh giá phù hợp nhất, không phải chủ trương bắt mọi trường, mọi ngành trên cả nước cùng sử dụng một kết quả duy nhất', ông Nguyễn Tiến Thảo nhấn mạnh.

Giảm phương thức là để mở rộng cơ hội bình đẳng, không phải giảm cơ hội tiếp cận của thí sinh. Mỗi phương thức phải bảo đảm mọi thí sinh đủ điều kiện đều có thể tham gia, công bố rõ tiêu chí và sử dụng một thang điểm chung. Cơ sở đào tạo có trách nhiệm lựa chọn phương thức phù hợp với yêu cầu đầu vào của chương trình; kết quả thi riêng, học bạ hoặc chứng chỉ vẫn có thể được sử dụng khi được cấu trúc minh bạch trong phương thức đã công bố.

Không sử dụng điểm cộng do cơ sở đào tạo tự quy định?

Bên cạnh đó, dự thảo cũng đề xuất không sử dụng điểm cộng do cơ sở đào tạo tự quy định cho thành tích, chứng chỉ hoặc tiêu chí bổ sung.

Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học cho rằng, trên thực tế điểm cộng có thể tạo bất bình đẳng. Cùng một loại chứng chỉ nhưng mức quy đổi, mức cộng và tổ hợp áp dụng khác nhau giữa các trường. Đồng thời, một năng lực có thể được ghi nhận hai lần - vừa là thành phần điểm xét tuyển, vừa được cộng thêm - làm sai lệch thứ tự thí sinh....

Vì vậy, nguyên tắc là một năng lực được ghi nhận một lần, theo cùng quy tắc đối với mọi thí sinh. Thí sinh có chứng chỉ năng lực ngoại ngữ vẫn có thể được quy đổi vào môn ngoại ngữ trong tổ hợp xét tuyển, khi đó, chứng chỉ được sử dụng như một minh chứng năng lực có liên quan trực tiếp, thay vì trở thành một khoản điểm cộng ngoài thang đo.

Ngoài điều chỉnh trên, Bộ còn dự kiến xác định rõ nguồn tuyển và ngưỡng đầu vào, yêu cầu chuẩn hóa độ lệch giữa các tổ hợp, không yêu cầu thí sinh nộp lại giấy tờ, chứng chỉ có trên hệ thống...

'Dự thảo đang trong quá trình lấy ý kiến; Bộ sẽ tiếp tục đánh giá tác động, lắng nghe thí sinh, cơ sở đào tạo và chuyên gia trước khi ban hành', ông Nguyễn Tiến Thảo nhấn mạnh.

Thí sinh được giảm gánh nặng theo dõi quá nhiều cách xét tuyển, nhưng vẫn được sử dụng các kết quả học tập, thi và chứng chỉ phù hợp theo quy định của từng phương thức.

Theo LÂM NGUYÊN/Sài Gòn Giải Phóng