Ngỡ ngồi xe lăn cả đời, người đàn ông gần 60 tuổi bật khóc sau ca mổ thay khớp háng miễn phí

Suốt hơn 5 năm, ông Trần Sơn (57 tuổi, Đắk Lắk) sống cùng những cơn đau khớp háng âm ỉ rồi dữ dội dần theo thời gian. Cơn đau bắt đầu từ vùng háng lan xuống mông và đùi, bào mòn sức lao động lẫn tinh thần của người đàn ông từng là trụ cột gia đình.

14/04/2026 15:48

Ban đầu, ông nghĩ mình bị đau thần kinh tọa nên tự uống thuốc, đắp lá, áp dụng nhiều cách dân gian. Nhưng bệnh không thuyên giảm. Chân teo dần, mỗi bước đi trở thành nỗi ám ảnh.

'Khi chưa mổ, tôi gần như không thể lao động. Mọi sinh hoạt đều phải nhờ người thân. Có lúc thấy mình trở thành gánh nặng cho gia đình', ông Sơn kể.

Bước ngoặt đến khi ông được tiếp cận chương trình hỗ trợ phẫu thuật thay khớp háng miễn phí dành cho bệnh nhân khó khăn. Ông lần lượt được thay khớp cả hai bên. Chỉ khoảng 20 ngày sau ca mổ gần nhất, ông đã có thể tập đi trở lại dưới sự hướng dẫn của bác sĩ.

'Cuộc sống của tôi thay đổi đến 80%. Tôi đi lại được, làm việc được, tinh thần cũng nhẹ nhõm hơn rất nhiều', ông Sơn xúc động nói.

Theo ông Sơn, chi phí cho mỗi ca thay khớp có thể lên tới khoảng 100 triệu đồng. Ngay cả khi có bảo hiểm y tế, phần còn lại vẫn vượt quá khả năng của nhiều gia đình.

'Nếu không có chương trình hỗ trợ, tôi khó có cơ hội bước vào phòng mổ', ông Sơn bộc bạch.

Các bác sĩ bệnh viện Quân y 175 thực hiện ca phẫu thuật thay khớp háng. Ảnh: BVQY175

Khi cơn đau khớp háng lấy đi cả cuộc sống

Không riêng ông Sơn, nhiều bệnh nhân mắc thoái hóa khớp háng hoặc hoại tử chỏm xương đùi phải chịu đựng đau đớn kéo dài trong nhiều năm vì không đủ điều kiện điều trị.

Bà Trịnh Ngọc Ảnh (Bến Tre), người được phẫu thuật từ năm 2023, cho biết bà từng nghĩ chuyện đi lại bình thường chỉ là điều xa vời. Gia đình khó khăn khiến quyết định mổ gần như bất khả thi.

'Tôi thật sự biết ơn các bác sĩ và chương trình đã cho tôi cơ hội được đi lại một lần nữa', bà Ngọc Ảnh xúc động nói.

Theo bác sĩ Mỵ Duy Tiến, Chủ nhiệm Khoa Chi dưới (B1.b), Bệnh viện Quân y 175, khớp háng là khớp lớn, chịu lực chính của cơ thể, gồm ổ cối và chỏm xương đùi, được bao bọc bởi hệ cơ vững chắc. Đau khớp háng có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như viêm khớp, chấn thương, thoái hóa hoặc hoại tử chỏm xương đùi.

Tùy mức độ tổn thương, người bệnh có thể được điều trị bằng thuốc, vật lý trị liệu hoặc phẫu thuật. Với các trường hợp nặng, thay khớp háng là giải pháp giúp giảm đau, phục hồi khả năng vận động và nâng cao chất lượng sống.

Theo bác sĩ, bệnh nhân lớn tuổi gãy cổ xương đùi có thể chỉ cần thay khớp bán phần. Trong khi đó, những trường hợp tổn thương nặng hơn thường được chỉ định thay khớp toàn phần.

Phẫu thuật thành công một trường hợp loạn sản khớp háng kéo dài gần 50 năm nhờ ứng dụng công nghệ in 3D trong lập kế hoạch điều trị. Ảnh: BVQY175

Chi phí cho một ca phẫu thuật thay khớp háng dao động từ 80 đến 100 triệu đồng, khiến nhiều bệnh nhân không có khả năng tiếp cận điều trị. Ảnh: BVQY175

Không chỉ mổ miễn phí, còn để lại năng lực điều trị bền vững

Điều đặc biệt của chương trình không chỉ nằm ở những ca mổ nhân đạo.

Đại tá, TS.BS Phan Đình Mừng, Phó Giám đốc Bệnh viện Quân y 175, Giám đốc Viện Chấn thương Chỉnh hình, cho biết giá trị lớn nhất là đào tạo và chuyển giao kỹ thuật cho đội ngũ bác sĩ trong nước.

'Các chuyên gia quốc tế không chỉ đến để phẫu thuật. Quan trọng hơn, họ trực tiếp đào tạo nhân lực tại chỗ. Khi đoàn rời đi, chính đội ngũ bác sĩ đã được huấn luyện sẽ tiếp tục điều trị cho nhiều bệnh nhân nghèo khác. Đó là giá trị nhân văn lâu dài', ông nói.

Chương trình hợp tác giữa Bệnh viện Quân y 175 và Tổ chức Operation Walk Chicago được triển khai từ năm 2019. Qua 5 lần tổ chức, gần 200 bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn đã được phẫu thuật thay khớp háng miễn phí.

Phía sau con số ấy là hàng trăm cuộc đời được thay đổi: những người từng lê bước trong đau đớn nay có thể tự đi chợ, làm việc, chăm sóc gia đình và sống độc lập trở lại.

Theo Đại tá Phan Đình Mừng, những năm gần đây, các bệnh lý khớp háng như thoái hóa khớp, hoại tử chỏm xương đùi có xu hướng gia tăng tại Việt Nam, đặc biệt ở người cao tuổi và người có bệnh nền. Tuy nhiên, chi phí phẫu thuật vẫn là rào cản lớn khiến nhiều bệnh nhân bỏ lỡ 'thời điểm vàng' điều trị.

Thời gian tới, Bệnh viện Quân y 175 sẽ tiếp tục mở rộng hợp tác quốc tế, phát triển kỹ thuật chuyên sâu, nâng chất lượng điều trị theo chuẩn quốc tế, đồng thời triển khai thêm các chương trình hỗ trợ nhân đạo để nhiều bệnh nhân khó khăn được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao.

Với những người từng tưởng phải sống cả đời cùng chiếc gậy hoặc xe lăn, một ca thay khớp háng không chỉ là phẫu thuật. Đó là cơ hội đứng dậy, bước tiếp và bắt đầu lại cuộc sống.

Theo Văn Hiền/Nhà báo và Công luận