Virus lở mồm long móng SAT-1 có nguy cơ tàn phá lớn đối với ngành chăn nuôi

Chủng virus lở mồm long móng (FMD) SAT-1 đang được đánh giá là mối đe dọa nghiêm trọng đối với ngành chăn nuôi Việt Nam do độc lực cao và khả năng gây thiệt hại lớn trên diện rộng.

14/04/2026 17:42

Theo báo cáo của Cục Chăn nuôi và Thú y, virus FMD chủng SAT-1 được xếp vào nhóm có độc lực rất cao, tương đương với các dòng virus tuýp O biến chủng mạnh nhất hiện nay.

Đáng lo ngại, tỷ lệ tử vong ghi nhận trên thực địa ở mức cao. Đối với gia súc trưởng thành như trâu, bò, tỷ lệ chết dao động từ 5 - 10%, thậm chí có thể lên tới 20 - 50% tùy theo tình trạng sức khỏe đàn vật nuôi. Đặc biệt, lợn là loài chịu tác động nặng nề nhất. Ở lợn trưởng thành, tỷ lệ chết khoảng 20%, trong khi ở lợn con có thể lên tới 50 - 80% do virus gây suy tim và ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ hô hấp.

Tại cuộc họp đánh giá tình hình và xây dựng kế hoạch ứng phó với chủng virus lở mồm long móng (FMD) chủng SAT-1 ngày 14/4, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến cho biết, nếu chủng FMD SAT-1 xâm nhiễm, mức độ tàn phá sẽ cực kỳ lớn đối với đàn gia súc hơn 10 triệu con và hơn 31 triệu con lợn của cả nước.

Nếu chủng virus lở mồm long móng SAT-1 xâm nhiễm, mức độ tàn phá sẽ cực kỳ lớn đối với ngành chăn nuôi gia súc của Việt Nam. Ảnh minh họa

Hiện hệ thống thú y trong nước chủ yếu tập trung giám sát các serotype phổ biến như O, A và Asia-1. Riêng với SAT-1, công tác chẩn đoán đang gặp khó khăn do thiếu nguyên vật liệu xét nghiệm chuyên biệt. Trung tâm Chẩn đoán và Xét nghiệm Thú y Trung ương I cho biết đang khẩn trương nhập khẩu đoạn mồi gen và hóa chất từ nước ngoài để hoàn thiện quy trình xét nghiệm trong thời gian sớm nhất.

Các phòng thí nghiệm được yêu cầu nhanh chóng hoàn thiện phương pháp xét nghiệm, chuẩn bị sẵn sàng bộ kit test nhằm phục vụ công tác giám sát tại các khu vực cửa khẩu, biên giới và vùng có nguy cơ cao. Việc chủ động phát hiện sớm sẽ giúp kiểm soát và xử lý kịp thời các ổ dịch ngay từ giai đoạn đầu.

Về giải pháp phòng bệnh, các chuyên gia đề xuất sử dụng vaccine đơn giá chủng SAT-1 để đảm bảo hiệu lực và nồng độ kháng thể tập trung cao nhất. Tuy nhiên, theo thông tin từ các đơn vị phân phối, giá vaccine nhập khẩu dự kiến có thể lên đến 40.000 đồng/liều. Hơn nữa, thời gian từ khi đặt hàng đến khi vaccine về tới Việt Nam có thể mất khoảng 6 tháng.

Trước tình hình này, lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu Cục Chăn nuôi và Thú y khẩn trương hoàn tất thủ tục nhập khẩu vaccine dự phòng, đồng thời tìm kiếm nguồn cung từ các tập đoàn đa quốc gia đã được kiểm chứng hiệu quả. Song song đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường giao Vụ Khoa học Công nghệ phối hợp cùng các đơn vị sản xuất trong nước nghiên cứu đặc điểm dịch tễ và thử nghiệm sản xuất vaccine nội địa để chủ động nguồn cung trong tương lai.

Đặc biệt, phân tích về con đường xâm nhiễm, hoạt động buôn bán, vận chuyển gia súc trái phép qua các đường mòn, lối mở được xác định là nguy cơ cao. Do đó, việc siết chặt kiểm soát biên giới là nhiệm vụ ưu tiên hàng đầu. Các địa phương, đặc biệt tại khu vực giáp biên cần tăng cường quản lý hoạt động giết mổ, kiên quyết ngăn chặn gia súc không rõ nguồn gốc đưa vào tiêu thụ, hạn chế tối đa nguy cơ dịch bệnh lây lan.

Theo Phúc Ân/Nhà báo và Công luận